Mete Han, Metehan Kimdir?

Mete Han, Metehan Kimdir?

Mete Han, tarihte Asya milletlerini tek çatı altında toplayan ilk hükümdar olarak, Büyük Okyanus’tan Hazar’a, Keşmir’den Kuzey Sibirya’ya kadar uzanan büyük bir devlet kurmuştur.

Mete Han, M.Ö 234 yılında doğdu. Doğum yeri tam olarak bilinmemektedir. Tarihi kaynaklardan anlaşıldığı gibi; MÖ 209 yılında tahta geçtiği, 35 yıl boyunca imparatorluğunun başında kaldığı ve MÖ 174 yılında vefat ettiği bilinmektedir.

Çin yazıtlarına göre, babası Teoman, kendisi yerine üvey annesi Yenşi’nin oğlunu tahta çıkarmak istedi ve kontrol altında tutmak istedikleri Mete’yi komşu kavim olan Yüeçilere (Yuezhi) rehin olarak vermişlerdi.

Mete, kendisine bağlı adamlarıyla birlikte Yüeçilerin elinden kaçtı. Babası Teoman, bu mücadelesinin ardından hakkını vermek için emrine bir birlik verdi. Yaşadıklarının etkisiyle Mete babasını, üvey annesi ve kardeşlerini öldürüp M.Ö. 209’de kağan oldu.

Mete Han, iktidarı ele geçirdiği dönemde ilk iş olarak; Hunlardan toprak talebinde bulunan doğu komşuları Donghu’ya saldırdı ve onları ağır bir yenilgiye uğrattı. Donghular; yıllık sığır, at ve deveden oluşan bir vergi ödemeyi kabul ettiler.  M.Ö. 208 yılında onları tamamiyle hakimiyetine aldı.

Bu başarının sonrasında, Kuzey Moğolistan’da yaşayan Tunguz gibi halkları da hakimiyeti altına aldı. M.Ö. 203’de Yueçi’yi mağlup ederek devletinin topraklarını genişletti.

Çin üzerine sürekli akınlar yaparak Sarı Irmak’ın güneyindeki kaleleri egemenliğine aldı. Bu sayede, Hunlara büyük gelirler getirecek önemli ticari yollarının kontrolünü ele geçirdi.

Aynı dönemde bölgede yaşayan Altay (Moğol, Tunguz ve Türk vb.) kavimlerini egemenliği altına alarak askeri ve stratejik olarak daha güçlü bir hale geldi.

M.Ö. 200’de Han Hanedanı imparatoru Gaozu’nu kuşattı. Gaozu (Gao-Di), Mete’nin kuzey eyaletlerini Hunlara bırakma ve yıllık vergi ödeme gibi bütün şartlarını kabul etti ve kuşatmadan çıkmasına müsade edildi.

Saltanatı boyunca çoğu halklar Hun idaresi altına girdi. Bölgesinde askeri gücü ile büyük bir hakimiyet sağladı. Savaş taktikleri ve askeri disiplini sayesinde Çin İmparatorluğu’nu ve çevre kavimlerle yaptığı savaşları kazandı.

Ordusu sürekli eğitimli ve savaşa hazır halde bulunan profesyonel askerlerden oluşmaktaydı. Bu büyük orduyu,hHakim olduğu bölgelerdeki geniş tahıl ve yiyecek kaynakları ile ayakta tutabiliyordu.

Mete Han, M.Ö.174 yılında öldüğünde geriye bıraktığı imparatorluk yaklaşık 18 milyon km2 büyüklüğe sahipti.

Random Posts

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*
*